Jeszcze cztery zasilacze: 60, 100, 200 i 400 W, 24 V
Przypominam, że aby być na bieżąco z nowymi wpisami na blogu, polecam obserwować mój Instagram. Będę tam publikować powiadomienia o wszystkich nowych wpisach, a może też pisać po prostu o czymś ciekawym — link do konta
Można też subskrybować aktualizacje i nowe artykuły na kanale Telegram — https://t.me/KirichBlog
W zasadzie są to zasilacze z tej samej serii co poprzednie, ale mocą pokrywa się tylko jeden model — 400 W. I bardzo dobrze, bo dzięki temu możemy przyjrzeć się szerszemu zakresowi wariantów o mocy 60, 100 i 200 W, a także porównać model 400 W, 24 V, z wariantem 400 W, 12 V.

Wygląd jest identyczny jak w poprzednich modelach i osobiście mi się podoba: schludny, minimalistyczny.

Takie same zaciski i taki sam przełącznik trybów pracy.

Żeby później nie trzeba było szukać w teście, od razu wspólne zdjęcie wszystkich modeli bez pokryw, dla porównania. Od razu powiem, że jakość wykonania bardzo pozytywnie zaskakuje: wszystko jest schludne i solidne, zastosowano markowe komponenty. Widać, że zasilacze zaprojektowano z myślą o długiej żywotności. Na tym etapie jestem zadowolony. Chociaż znowu zielony zacisk fazowy — strasznie rzuca mi się w oczy...

Zacznijmy od najmniejszego modelu o mocy 60 W, LS-60W-24V — link
Zresztą z mojego doświadczenia wynika, że to właśnie najmniejsze modele mają zwykle najmniej problemów z nagrzewaniem. Pod tym względem przypomina to trochę sytuację ze światem zwierząt — porównajcie stosunek podnoszonego ciężaru do masy ciała u mrówki i słonia.
Topologia to ewidentnie przetwornica jednofazowa typu flyback, co przy takiej mocy jest jak najbardziej uzasadnione. Podano zakres napięcia zasilającego 176–264 V, ale jestem niemal pewien, że zasilacz będzie prawidłowo działał również przy 115–120 V.

1. Jest filtr wejściowy, widać tu również warystor. Uszczelniacz już z niego usunąłem; zresztą dokładnie takie same warystory zastosowano we wszystkich zasilaczach tej serii.
2. Kondensator wejściowy 47 µF — wystarczy dla sieci 230 V, ale przy 115–120 V jego pojemność będzie zbyt mała. W takim przypadku zalecam zmniejszyć moc obciążenia.
3. Jest kondensator Y, a obok niewielka wada zalania — mały fragment płytki pozostał niepokryty.
4. Na wyjściu są cztery kondensatory 470 µF, 35 V, a także dławik ograniczający tętnienia.
5. Tranzystor wysokonapięciowy 4N65, najpewniej 4 A, 650 V. Całkiem dobrze; zamontowany z użyciem pasty termoprzewodzącej.
6. Wyjściowy zespół diodowy 10 A, 200 V — przy prądzie wyjściowym 2,5 A zapas jest więcej niż wystarczający.

Rzeczywista pojemność kondensatora wejściowego wynosi około 42–43 µF, czyli mniej niż podano, ale mieści się w granicach tolerancji.
Łączna pojemność na wyjściu wynosi 1357 µF, czyli jest nieco mniejsza, niż można by oczekiwać po czterech kondensatorach 470 µF. To zresztą dziwne, bo zwykle kondensatory wyjściowe miały pojemność większą od deklarowanej. W każdym razie w tym zasilaczu pojemność jest całkowicie wystarczająca, a zastosowanie czterech mniejszych kondensatorów zamiast jednego lub dwóch dużych to wręcz świetne rozwiązanie.

Podobnie jak w zasilaczach 12 V, tutaj również jest skokowa regulacja napięcia wyjściowego, która w połączeniu z taśmą LED pozwala uzyskać 25–50–75–100% jej mocy. Wyjście 24 V, więc napięcia pośrednie również się różnią.

Za to łagodny start trwa tu nie 5, a 3 sekundy, co jest dość dziwne. Jeśli w jednym pomieszczeniu zasilać taśmy zasilaczami 12 i 24 V, będą uruchamiać się z łagodnym startem niesynchronicznie.

Do testowania zasilaczy małej mocy zwykle używam obciążenia ZKEtech EBC-A10H. Jest całkiem wygodne, choć w niektórych sytuacjach irytuje brak bezpośredniego sterowania „w locie”.

Prąd zadziałania zabezpieczenia sprawdzałem w dwóch trybach: na zimnym i rozgrzanym zasilaczu. W pierwszym przypadku zabezpieczenie zadziałało przy 3,3 A, w drugim przy 3,4 A. Całkiem dobrze, choć częściej w rozgrzanym zasilaczu prąd spada.

Tętnienia sprawdzałem bez obciążenia oraz przy prądach 1, 2 i 3 A; maksymalny deklarowany prąd wynosi 2,5 A.
Ogólnie jest tu świetnie: amplituda poniżej 20 mV przy obciążeniu 120%.

Przy niskich częstotliwościach sytuacja wygląda zupełnie inaczej: całkowita amplituda wynosi około 100–120 mV. Dziwna jest jednak nie tyle jej wartość, co sam przebieg oscyloskopowy.

Kiedy testowałem zasilacz w różnych trybach, zwróciłem uwagę na dziwne tętnienia. Już na pierwszych zrzutach ekranu widać, że przebieg oscyloskopowy gdzieś się przesuwa w górę.
Kiedy przyjrzałem się dokładniej, zauważyłem, że na wyjściu wygląda to tak: tętnienia niskiej częstotliwości są modulowane tętnieniami wysokiej częstotliwości. Dla obciążenia nie jest to w zasadzie groźne, ale sama przyczyna tego zjawiska jest dla mnie niejasna. W pewnym momencie zacząłem podejrzewać obciążenie (ten przebieg zarejestrowałem przy użyciu obciążenia Atorch CL24), ale kiedy podłączyłem wspomniane wyżej EBC-A10H, zobaczyłem dokładnie to samo. Później pomyślałem, że można było spróbować obciążyć zasilacz rezystorami i porównać wyniki, ale tego nie zrobiłem.
Ogólnie nie jest źle, po prostu nie rozumiem, dlaczego tak się dzieje.

Test przebiegał w trzech etapach, po około 20 minut każdy, przy prądach 1, 2 i 3 A. Przypomnę, że deklarowany prąd wynosi do 2,5 A.
Drugi zrzut ekranu przedstawia napięcie na rozgrzanym zasilaczu bez obciążenia. I tu wszystko jest świetnie: na początku testu było 23,80 V, pod obciążeniem spadło do 23,77 V, być może częściowo z powodu spadku napięcia na listwie zaciskowej. Po zdjęciu obciążenia wróciło do początkowych 23,80 V.

Temperatury przy prądzie 2 i 3 A. Skomentuję wyniki uzyskane przy 3 A, co odpowiada obciążeniu 120%.
Transformator: 72 stopnie, tranzystor wysokonapięciowy: 54 stopnie, wyjściowy zespół diod: 57 stopni. Po prostu świetny wynik.

Teraz nieco mocniejszy model o mocy 100 W, LS-100W-24V - link
Model jest bardzo podobny do poprzedniego, ale ma nieco większą moc.

W zasadzie mamy tu:
1. Teraz są dwa kondensatory po 47 µF, wcześniej był jeden
2. Większy transformator
3. Są też dwa wyjściowe zespoły diod
4. Kondensatory są takie same, 470 µF 35 V, ale teraz jest ich pięć, a nie cztery.

Tranzystor wysokonapięciowy 7N65, sądząc po oznaczeniu 7 A 650 V; wcześniej był element na 4 A, czyli zwiększono jego parametry proporcjonalnie do mocy.
Zespół diod w poprzednim modelu również miał zapas, ale tutaj zamontowano dwa, co daje łącznie 20 A przy wyjściowym prądzie 4,5 A.

Łączna pojemność kondensatorów na wejściu wynosi 83 µF. Dla 230 V jest całkiem w porządku, ale dla 115–120 V to jednak trochę mało i może mieć wpływ na poziom tętnień niskiej częstotliwości.
Na wyjściu jest 1843 µF, ogólnie w porządku, ale znów dziwnie mniej, niż można by oczekiwać po 5 kondensatorach 470 µF, choć są to kondensatory Aishi, uznawane za całkiem markowe.

Zabezpieczenie zadziałało przy prądzie około 5,4 A zarówno na zimnym, jak i rozgrzanym zasilaczu. To mniej więcej 20–25% powyżej deklarowanej mocy. Uważam, że to bardzo dobre rozwiązanie.

Tutaj zmierzyłem już sprawność. W przypadku słabszych modeli tego nie robię ze względu na bardzo niską dokładność pomiaru. Wyszło około 86–87%, co nie jest mało, ale mogłoby być więcej. Wykres zarejestrowałem przy prądach od 0,5 do 5 A, ze skokiem co 0,5 A.

Tętnienia sprawdzałem bez obciążenia oraz przy prądach 1,5, 3 i 4,5 A.
Tak, amplituda jest tu większa, około 60 mV przy prądzie 4,5 A, ale i tak całkiem niewielka.

Przy niskich częstotliwościach jest gorzej. W zasadzie mamy tę samą sytuację co w poprzednim modelu. Zasięg międzyszczytowy wynosi znowu około 160 mV, ale ponieważ charakter tętnień jest inny, nie sądzę, żeby miało to istotne znaczenie.

Nie daje mi jednak spokoju ta dziwna rzecz. Na lewym zrzucie widać, że nawet przebieg składowej niskiej częstotliwości nie jest chaotyczny, lecz całkiem regularnie się powtarza. Zaczynam już myśleć, że to po prostu cecha pracy sterownika PWM.

Test obciążeniowy również przeprowadziłem w trzech etapach, przy prądach 1,5, 3 i 4,5 A, po około 20–25 minut na etap. Maksymalny deklarowany prąd wynosi 4,17 A.
Zależność napięcia od obciążenia wyniosła tu około 100 mV, a od temperatury około 50 mV, co jest całkiem normalne, zwłaszcza że część napięcia odkładała się na listwie zaciskowej.

Temperatura przy prądzie 3 i 4,5 A. Podobnie jak poprzednio, skomentuję też pracę przy maksymalnej mocy.
Transformator: 76 stopni, tranzystor: 60, zespoły diod: 63 — po prostu świetne wyniki. Nawet przy niewielkim przeciążeniu zasilacz ma duży zapas termiczny. Myślę, że bez problemu będzie działał również przy obniżonym napięciu wejściowym 115–120 V.

Model 200 W, LS-200W-24V - link
Zastosowano tu już tę samą topologię LLC co w modelach 300- i 400-watowych, ale w, można powiedzieć, bardziej kompaktowej wersji.

1. Taki sam filtr wejściowy jak w poprzednich modelach.
2. Dwa kondensatory po 82 µF.
3. Tranzystory dociśnięte przez pastę termoprzewodzącą.
4. Zestaw dławik–kondensator–transformator; po prawej widać kondensator Y. Wszystko wygląda ładnie i schludnie.
5. Nie udało mi się jednak dostrzec, jakie prostowniki są na wyjściu. Na pierwszy rzut oka nie ma tam nic — może będzie je widać na zdjęciu termowizyjnym.
6. Na wyjściu są cztery kondensatory: trzy zwykłe 470 µF 35 V i jeden polimerowy, również 470 µF 35 V.

Tranzystory 18N45, najpewniej 18 A 450 V — jak na tę moc, z dużym zapasem.

Łączna pojemność filtra wejściowego wynosi 144 µF. Jak na tę moc i biorąc pod uwagę, że zasilacz jest przeznaczony tylko do „wąskiego” zakresu 176–264 V, to całkiem normalna wartość.
Na wyjściu jest około 1500 µF. Biorąc pod uwagę obecność kondensatora polimerowego i topologię zasilacza, to pewnie też wystarczy, ale ja wolałbym zastosować 2 polimerowe i 2 zwykłe.

Ponieważ zasilacz ma wyraźnie więcej niż 150 W, użyłem też mocniejszego obciążenia.

Test wykazał, że przy prądzie 11 A obciążenie zaczyna obniżać napięcie wyjściowe, a przy około 11,4–11,5 A następuje wyłączenie.

Sprawność wynosi około 92%. Cóż, topologia LLC jest wyraźnie korzystniejsza niż zwykła przetwornica flyback. Co ciekawe, nie ma charakterystycznego „garbu”, jak w poprzednich modelach 300- i 400-watowych — sprawność 92% utrzymuje się praktycznie aż do maksymalnego prądu.
Wykres sporządzono dla prądów od 0,5 do 11 A, ze skokiem co 0,5 A.

Tętnienia mierzono bez obciążenia oraz przy prądach 3, 6 i 9 A. Maksymalny deklarowany prąd wynosi 8,3 A.
Tutaj wszystko wygląda dobrze: nawet przy prądzie 9 A zasięg międzyszczytowy wynosi zaledwie około 150 mV, a główna składowa około 50 mV.

Przy częstotliwości 100 Hz pojawiają się garby, ale skoro zasięg międzyszczytowy nadal wynosi 150 mV, nie uważam tego za problem, raczej za cechę konstrukcji. A biorąc pod uwagę, że te zasilacze od początku projektowano do oświetlenia, wynik jest wręcz świetny. Ogólnie nie mam tu żadnych zastrzeżeń.

Test obciążeniowy oraz ocena zależności napięcia wyjściowego od temperatury i nagrzewania.
Bez obciążenia: 23,747 V
1. Na zimnym zasilaczu, przy prądzie 3 A, napięcie spadło do 23,728 V.
2. Na ciepłym zasilaczu, przy prądzie 6 A, napięcie spadło do 23,709 V.
3. Na już wyraźnie rozgrzanym zasilaczu, przy prądzie 9 A, napięcie spadło jeszcze bardziej, do 23,683 V.
4. Postanowiłem podnieść prąd jeszcze trochę i zwiększyłem go do 10,5 A, czyli blisko progu zadziałania zabezpieczenia.
5. Zostawiłem go tak jeszcze na 15 minut. Napięcie wyniosło 23,652 V.
6. Po odłączeniu obciążenia napięcie wzrosło do 23,732 V, czyli bardzo blisko wartości początkowej 23,747 V. Zależność napięcia od obciążenia jest więc niemal niezauważalna, a od prądu obciążenia — bardzo niewielka i wynosi około 80 mV.

A teraz temperatury przy prądach 6, 9 i 10,5 A.
Ponieważ przy prądach 6 i 9 A wyniki są zupełnie nieciekawe, skomentuję zachowanie przy prądzie 10,5 A, czyli około 125% maksymalnego deklarowanego obciążenia.
Transformator ma 75,4°C, tranzystory 57,5°C. Nie udało mi się znaleźć prostownika, ale na podstawie topologii modeli 300- i 400-watowych przypuszczam, że nagrzewa się sterownik prostownika synchronicznego — choć niezbyt mocno, do zaledwie 72°C.
Ogólnie i tutaj wyniki są naprawdę świetne: przy obciążeniu 125% zasilacz działa bez zarzutu i się nie przegrzewa. A jeśli obciążymy go jeszcze bardziej, po prostu zadziała zabezpieczenie. Niezawodność — level hard.

Najgorętsze na płytce były chyba wejściowe mostki prostownicze. Są tu dwa, połączone równolegle, a przy obciążeniu 125% osiągnęły 90°C.
Dławik miał 75°C, uzwojenie transformatora 84°C — wszystko w porządku.

No i czwarty obiekt testów, LS-400W-24V — link.
Jest też wersja pośrednia: 300 W, 24 V — link, ale myślę, że wyniki będą mniej więcej pośrodku między modelami 200- i 400-watowymi. Tym bardziej że model 300 W, 12 V wypadł bardzo dobrze.

Jak widać, pod względem zastosowanych podzespołów jest to w zasadzie odpowiednik modelu 400 W, 12 V. Różnią się tylko niektóre elementy zależne od napięcia wyjściowego, na przykład pojemność i napięcie kondensatorów wyjściowych. Tutaj mają one pojemność 1500 µF i napięcie 35 V, a do tego jest jeden kondensator polimerowy 470 µF, 35 V.

Tranzystory są takie same jak w modelu 200-watowym — 18N45. W prostowniku wyjściowym zastosowano natomiast SMSA070N10, najpewniej 7 mΩ, 100 V.

Pojemność kondensatora filtra wejściowego wynosi około 275 µF, co moim zdaniem jest trochę za mało jak na moc 400 W. Ja jednak zastosowałbym nieco większy.
Na wyjściu pojemność wynosi około 5100 µF. Biorąc pod uwagę topologię i obecność kondensatora polimerowego, może być w porządku.

Sprawność oceniałem w zakresie 1–23 A, co 1 A. Zaznaczę, że przy prądzie 23 A napięcie wyjściowe zaczęło spadać, a po dalszym zwiększeniu prądu zasilacz przeszedł w tryb zabezpieczenia. Moim zdaniem próg zabezpieczenia ustawiono niezbyt trafnie, choć lepiej niż w modelu 12-woltowym. Mimo wszystko zalecałbym obniżyć go do co najmniej 20 A.
Sprawność wynosi około 92–92,5%, ale występuje ten sam „garb”, co w modelach 300- i 400-watowych na 12 V.
Nawiasem mówiąc, przy pozostałych warunkach bez zmian sprawność modeli 24-woltowych będzie zawsze nieco wyższa (o około 1%) niż wersji 12-woltowych.

Tętnienia mierzyłem bez obciążenia oraz przy prądach 6, 12 i 17 A. Maksymalny deklarowany prąd wynosi 16,6 A.
Tutaj właściwie nie ma się do czego przyczepić. Przy prądzie 17 A amplituda międzyszczytowa wyniosła około 180–200 mV. Jak na zasilacz 24-woltowy to całkiem normalny, a nawet dobry wynik.

Przy 100 Hz pojawiły się garby — niestety, to efekt niezbyt dużej pojemności filtra wejściowego. Jeśli jednak wziąć pod uwagę, że amplituda międzyszczytowa pozostała taka sama, a same „garby” mają zaledwie 50 mV, to na oscyloskopie wyglądają groźniej, niż są w rzeczywistości. Jak zwykle zalecam też zostawić około 20% zapasu obciążenia: temperatura i tętnienia będą niższe, a żywotność — dłuższa.

A jak wygląda sprawa temperatury i stabilności?
1. Bez obciążenia: 23,903 V
2. Zimny zasilacz, prąd obciążenia 5 A, napięcie 23,833 V
3. Ciepły zasilacz, prąd 10 A, napięcie 23,775 V.
4. Już rozgrzany zasilacz, prąd 16 A, blisko maksimum, napięcie 23,686 V
5. Gorący zasilacz, prąd 18 A, moc 426 W, napięcie 23,674 V.
6. Prąd 20 A, moc niemal 120% maksymalnej deklarowanej, napięcie 23,653 V.
7. Po stronie wejściowej pobieramy już ponad pół kilowata.
8. Z czystej ciekawości na krótko zwiększyłem prąd obciążenia do 22 A, ale zasilacz przyjął to ze stoickim spokojem. Napięcie spadło zauważalnie, do 23,557 V.
9. Odłączamy obciążenie i mamy 23,861 V zamiast początkowych 23,903 V. Napięcie spadło o 40 mV wskutek nagrzewania i o około 250 mV pod obciążeniem (przy prądzie 20 A).
Wyniki są całkiem zadowalające, z wyjątkiem tego, że ja wyłączałbym zasilacz już przy 20 A.

Ponieważ test przy prądzie 22 A trwał krótko, podam wyniki dla prądów 16, 18 i 20 A. Ostatni test trwał około 30 minut, więc skomentuję właśnie jego wyniki.
Transformator: 84 stopnie, tranzystory: 88 stopni, tranzystory wyjściowe prostownika: 96 stopni, sterownik prostownika synchronicznego: 105 stopni.
Moim zdaniem temperatury są umiarkowane, ale trzeba pamiętać, że prąd wynosił 20 A, a deklarowany prąd maksymalny to 16,6 A. Przy 16 A wszystko jest wręcz bajkowe. Właśnie dlatego zalecam producentowi obniżenie progu zadziałania zabezpieczenia do 20 A.

Temperatury pozostałych komponentów przy prądzie 20 A.
Mostek prostowniczy na wejściu ma podobnie jak tranzystory około 88 stopni, termistory 114 stopni — dla nich to całkiem normalne, dławik 84 stopnie — w normie, uzwojenie transformatora około 100 stopni — trochę dużo, ale do przyjęcia, kondensatory wyjściowe 71 stopni — całkiem normalnie.

Wnioski.
60 W — poza nieco dziwnymi tętnieniami wszystko na medal.
100 W — podobnie jak w modelu 60 W.
200 W — bez żadnych zastrzeżeń: wykonanie, komponenty, tętnienia i nagrzewanie. Polecam.
400 W — mam właściwie dwa zastrzeżenia: nieco zwiększyłbym pojemność kondensatorów wejściowych i obniżył próg zadziałania zabezpieczenia.
Podsumowując, mogę śmiało polecić modele 60, 100 i 200 W jako znakomite, a model 400 W jako bardzo dobry, z jednym zastrzeżeniem: nie należy go przeciążać, przynajmniej dopóki producent nie skoryguje progu zadziałania zabezpieczenia.
Na dziś to wszystko. Mam nadzieję, że materiał był przydatny. Jak zwykle będę wdzięczny za komentarze i jeszcze raz dziękuję Witalijowi.
Pytania i odpowiedzi
Które zasilacze 24 V autor poleca?
Autor poleca modele o mocy 60, 100 i 200 W. Zasilacz 400 W również ocenia bardzo dobrze, ale odradza jego przeciążanie.
Jak nagrzewał się zasilacz LS-60W-24V?
Przy prądzie 3 A transformator osiągnął 72 °C, tranzystor wysokonapięciowy 54 °C, a wyjściowy zespół diod 57 °C.
Co autor zauważył podczas testu zasilacza 400 W?
Uważa go za bardzo dobry, ale twierdzi, że warto zwiększyć pojemność kondensatorów wejściowych i obniżyć prąd zadziałania zabezpieczenia. Do czasu wprowadzenia zmian radzi go nie przeciążać.
Ten model znajduje się w tabeli zbiorczej: Porównanie zasilaczy: tętnienia, sprawność i nagrzewanie
Wyniki z tej recenzji znajdują się w bazie pomiarów: Zasilacze
Produkty w obniżonych cenach
Może Cię zainteresować
Produkty w obniżonych cenach
Wszystkie materiały na stronie i porady są bezpłatne, ale będziemy wdzięczni za wsparcie projektu i kanału!
Komentować mogą zarejestrowani czytelnicy. Rejestracja zajmuje minutę, a zalogować się można za pomocą tego samego konta co na forum.
Zaloguj sięRejestracja



