Zasilacz 12 V 3 A, niewielki

Zobaczyłem ten zasilacz na stronie ChinaBay i nabrałem ochoty, żeby przyjrzeć mu się bliżej. A ponieważ ostatecznie dostałem go za darmo, grzechem byłoby nie poeksperymentować. Krótko mówiąc, dalsza część za kliknięciem.

No więc zamówiłem ten zasilacz. Długo czy krótko, wędrował gdzieś pocztą z Chin, ale w końcu dotarł na moje biurko.

Przyszedł w standardowej żółtej kopercie, czyli standardowe bla-bla-bla. Zdjęcia pod spoilerem.

Na boku podano parametry techniczne.


Parametry trochę mnie zmyliły. Zwykle podaje się albo pełny zakres, albo — jeśli jest wybór 110/220 — urządzenie ma przełącznik, a w środku układ prostownika sieciowego z przełączaniem na podwajacz napięcia. Tutaj nie było żadnego przełącznika. Później przyjrzymy się dokładniej temu, co jest w środku.

Wymiary są dość niewielkie.




Z boku znajdują się zaciski wejściowe 220 V, zacisk uziemienia oraz zaciski wyjściowe 12 V. Jest tu też dioda LED sygnalizująca obecność napięcia wyjściowego oraz potencjometr montażowy do regulacji napięcia wyjściowego.


Po otwarciu ukazała mi się płytka drukowana tego zasilacza.
Na płytce znajduje się kompletny filtr wejściowy, kondensator 33 µF 400 V (całkiem w porządku jak na deklarowaną moc), część wysokonapięciowa zbudowana w układzie samowzbudnym (zamawiając go, miałem nadzieję, że będzie standardowy UC3842) oraz filtr wyjściowy złożony z dwóch kondensatorów 470 µF 25 V i dławika. Pojemność filtra wyjściowego jest trochę za mała — dałbym dwa razy większą.


Tranzystor mocy 5N60D — www.icemostech.com/ice/superjunction/ICE5N60D20140221Rev2.pdf tylko w obudowie TO-220.
Dioda wyjściowa — stps20h100ct — datasheet.octopart.com/STPS20H100CT-STMicroelectronics-datasheet-10413158.pdf również w obudowie TO-220.
Układ stabilizacji i sprzężenia zwrotnego zbudowano na TL431.

Spód płytki.


Nic nadzwyczajnego: lutowanie średniej jakości, topnik zmyty, całkiem schludnie.
Zaskoczyło mnie jednak oznaczenie na płytce (jest też po drugiej stronie).
SM-24W — może początkowo zasilacz miał 24 W, a potem uznano, że to za mało, i napisano 36?
Eksperymenty pokażą.

Pierwsze uruchomienie — nic nie wybuchło, już nieźle.


Obciążyłem zasilacz klasycznymi, niezniszczalnymi radzieckimi rezystorami: dwa po 10 Ω połączone równolegle.
Prąd wynosi około 2,5 A.


Napięcie mierzyłem za przewodami prowadzącymi do rezystorów, więc trochę spadło.
Zostawiłem tak, poszedłem napić się herbaty i zapalić, czekając, aż coś wybuchnie.
Nie wybuchło, nawet prawie się nie nagrzało — jakieś 40, może 45 stopni. Nie mierzyłem dokładnie, w dotyku było tylko lekko ciepłe.

Dodałem jeszcze obciążenie 0,22 A (nie znalazłem nic odpowiedniego pod ręką), nic się nie zmieniło.


Postanowiłem na tym nie poprzestawać i podłączyłem do wyjścia jeszcze jeden rezystor 10 Ω.
Napięcie spadło do 10,05 V, ale zasilacz uparcie pracował dalej.


Dalej zrobiło mi się żal konstruktorów tego zasilacza, którym udało się tak bardzo uprościć jego konstrukcję, a mimo to sprawić, że działa. Na tym etapie postanowiłem zakończyć standardowe eksperymenty.
Swoją drogą, byłem sceptycznie nastawiony do tego zasilacza, głównie ze względu na jego układ. Przywykłem jakoś do pracy z droższymi zasilaczami, które mają kontroler PWM, kontrolę prądu itp. Praktyka pokazała, że takie rozwiązanie też jest całkiem żywotne.

Potem postanowiłem przejść do niestandardowej części testów i spróbować uzyskać z niego to, do czego chciałem go wykorzystać. Stali czytelnicy moich recenzji przywykli, że lubię nie tylko pokazać produkt, ale też go użyć, więc i tym razem was nie rozczaruję.

Po zmontowaniu płytki wbudowałem ją w zasilacz.
Na płytce zaznaczono punkty podłączenia; widać też miejsce, w którym przeciąłem ścieżkę masy (nad cyfrą 3).


Owinąłem płytkę taśmą izolacyjną i umieściłem w mniej więcej wolnym miejscu.


Potem (a tak naprawdę lepiej zrobić to przed owinięciem taśmą) ustawiłem napięcie wyjściowe zasilacza na 13,8 V. To napięcie będzie utrzymywane na akumulatorze; zwykle ustawia się je w zakresie 13,8–13,85.


Tak wygląda zmontowane i wyregulowane urządzenie.


Podłączyłem niewielkie obciążenie i akumulator. Prąd ładowania wynosi 0,39 A (może nieco spaść w miarę nagrzewania się układu).


Odłączyłem zasilacz od sieci, a obciążenie nadal działa. Multimetr pokazuje sumę prądu obciążenia, prądu pobieranego przez przekaźnik i prądu pobieranego przez układy pomiarowe.


Znajomy potrzebował zasilania awaryjnego na prąd 0,8–1 A, ja obciążyłem układ trochę mocniej.


Następnie podłączyłem zasilanie 220 V. Na jednym multimetrze widać napięcie na obciążeniu (będzie jeszcze rosło, bo akumulator nie jest naładowany), a na drugim prąd ładowania (nieco spadł z powodu nagrzewania się układu).


Ogólnie rzecz biorąc, moim zdaniem przeróbka się udała. Z takiego zasilacza można zasilać niewielkie obciążenia, do 1-1,5 A. Więcej bym nie próbował, bo zasilacz pracuje w trybie nieprzewidzianym przez producenta. Jeśli użyjemy zasilacza 15 V, można zwiększyć prąd, ale trzeba zawsze uwzględniać prąd ładowania akumulatora (zależy on od rezystora R1). Rezystor 1,6 Ω daje prąd ładowania około 0,4 A; im mniejsza rezystancja, tym większy prąd, i odwrotnie.
W ten sposób można przerobić także mocniejsze zasilacze — wystarczy wymienić przekaźnik i mocną diodę na płytce.
Jeśli komuś nie odpowiada ustawiony prąd ładowania, napięcie końcowe ładowania ani automatyczne wyłączanie, wszystko to można łatwo zmienić. W razie potrzeby wyjaśnię, jak to zrobić.

Ten zasilacz działa już od tygodnia bez żadnych problemów (zaciski do przewodu akumulatora kolega przylutował już sam). Mam nadzieję, że ta przeróbka kogoś zainteresuje. Pytania i uwagi dotyczące schematu, konstrukcji i płytki drukowanej są mile widziane.
Tak, wiem, że są zasilacze Mean Well z funkcją zasilacza awaryjnego (i nawet z powodzeniem ich używam), ale kosztują około 30 USD, a tutaj mamy niedrogi zasilacz (może nawet już go macie) i zestaw części za mniej niż dolara.


Podsumowanie.
Zalety
Działa.
Parametry są całkiem zgodne z deklarowanymi.
Jakość wykonania jest całkiem przyzwoita.

Wady.
Listwa zaciskowa jest dość niewygodna, pocynowany przewód 0,75 mm² wchodzi z trudem.
Przydałby się warystor za bezpiecznikiem, ale już się czepiam — dobrze, że na wejściu zamontowano filtr.
Kondensatory na wyjściu są kiepskiej jakości. Wymieniłbym je, ale przy obciążeniu nieprzekraczającym maksimum powinny się sprawdzić.

Moim zdaniem to całkiem porządny zasilacz, nada się do zasilania różnych taśm LED, kamer wideo, zamków elektrycznych itp.
Ten produkt został mi bezpłatnie udostępniony przez sklep chinabuye do testów i recenzji.