Jak wybrać regulowaną przetwornicę
Jak zwykle przypominam: aby być na bieżąco z nowymi wpisami na blogu, polecam obserwować mój Instagram. Będę tam publikować powiadomienia o wszystkich nowych wpisach, a być może napiszę też po prostu o czymś ciekawym — link do konta
Oczywiście, jeśli macie wystarczająco dużo pieniędzy, możecie po prostu kupić coś z oferty Rigol, ITECH, UNI-T, Siglent i podobnych firm. Często jest to jednak nie tylko drogie, ale też niepotrzebne, zwłaszcza jeśli chodzi o zastosowania „domowe” albo ograniczony budżet początkującego krótkofalowca.
Na początek warto poznać topologie zasilaczy, żeby uniknąć błędu przy wyborze.
1. Liniowe. Jako element regulacyjny zastosowano stabilizator liniowy.
Zalety — szybka reakcja na zmiany obciążenia, mała pojemność na wyjściu i niemal całkowity brak tętnień napięcia wyjściowego.
Wady — duże straty cieplne, niezbyt duża moc wyjściowa, a ponieważ zwykle stosuje się w nich transformator 50 Hz, dochodzą jeszcze masa i związana z nią cena.
2. Impulsowe. Są to regulowane zasilacze impulsowe lub przetwornice napięcia z regulacją PWM.
Zalety — dobry stosunek mocy do rozmiarów i ceny, wysoka sprawność. Ponieważ tego typu zasilacze są intensywnie rozwijane, łatwo znaleźć także zaawansowane, programowalne modele.
Wady — podwyższony poziom tętnień o wysokiej częstotliwości, duża pojemność kondensatora wyjściowego, a w konsekwencji możliwość wystąpienia udaru prądowego przy podłączaniu niektórych obciążeń.
3. Hybrydowe. W takim zasilaczu główna regulacja odbywa się w układzie impulsowym, ale na wyjściu znajduje się stabilizator liniowy. Układ jest skonfigurowany tak, że napięcie na wyjściu przetwornicy impulsowej jest zawsze nieco wyższe (o 1-3 V) niż na wyjściu stabilizatora liniowego.
Zalety — sprawność jest tylko nieznacznie niższa niż w urządzeniach impulsowych, a poziom tętnień i szybkość reakcji są niemal takie same jak w zasilaczach liniowych.
Wady — większa złożoność konstrukcji, a co za tym idzie wyższa cena, która ogranicza rozpowszechnienie takich zasilaczy.
Na razie odłóżmy na bok zasilacze liniowe i hybrydowe. Dziś będzie o impulsowych. Ich wybór jest bardzo szeroki: można zbudować niemal wszystko samodzielnie albo kupić prawie gotowe urządzenie, które wystarczy zamontować w obudowie.
Zacznijmy od najprostszych rozwiązań.
Na niektórych płytkach przetwornic napięcia znajdziecie jeden, dwa albo trzy potencjometry. Zwykle jeden służy do regulacji napięcia, a jeśli są dwa, dochodzi regulacja prądu.
Pierwsza przetwornica jest bardzo popularna wśród początkujących krótkofalowców i niedroga. Potencjometry montażowe można wyprowadzić na przewodach. Jeśli dodamy amperomierz z woltomierzem i zasilacz, otrzymamy prosty, regulowany zasilacz do testowania różnych konstrukcji, z prądem obciążenia do 8-10 A.
Jeśli natomiast zastosujemy płytkę opartą na LTC3780, uzyskamy to samo, ale wybór zasilaczy będzie większy, ponieważ przetwornica jest uniwersalna.
Czasem producenci od razu oferują przetwornice z zewnętrznym potencjometrem, a niektóre modele mają też wbudowany wskaźnik prądu i napięcia. Wystarczy wtedy znaleźć odpowiedni zasilacz i jakąś obudowę.

Oto kilka ciekawszych modeli. W ZK-SJVA-4X dodano po prostu wskaźnik, a regulacja nadal odbywa się za pomocą potencjometrów montażowych. Model pokazany po prawej stronie jest ciekawszy.
W D3806 zastosowano w pełni cyfrowe sterowanie. Jest też inna, równie ważna zaleta: płytka ze wskaźnikiem i przyciskami jest odłączana, dzięki czemu można bez problemu zamontować ją na przednim panelu przyszłego zasilacza. Ponadto jest to przetwornica podwyższająco-obniżająca. Chyba jedyną istotną wadą jest brak możliwości jednoczesnego wyświetlania wartości prądu i napięcia.
Pora wyjaśnić różnice między sposobami regulacji:
Analogowa — za pomocą potencjometrów. Aby ustawić prąd, trzeba najpierw zewrzeć zaciski, ustawić wymagany prąd maksymalny i dopiero potem podłączyć obciążenie.
Cyfrowa — za pomocą przycisków lub enkodera. Napięcie i maksymalny prąd można ustawić przy nieaktywnym wyjściu zasilacza, co w większości sytuacji jest znacznie wygodniejsze.

Kolejnym krokiem są przetwornice o rozszerzonej funkcjonalności, które w ostatnim czasie stały się bardzo popularne. Często mają uniwersalne wejście: można na przykład użyć zasilacza 19 V od laptopa i uzyskać na wyjściu zarówno 5 V, jak i 35 V. Niestety przetwornice w topologii SEPIC mogą mieć podwyższony poziom tętnień, dlatego zaleca się stosowanie środków ograniczających je. W przypadku mniej wymagających obciążeń nie stanowi to jednak problemu.
Przykładem znanego modelu jest XYS3580, napięcie wyjściowe do 36 V, prąd do 5 A, moc 80 W.
W tym segmencie bardzo popularne są również produkty młodej firmy Fnirsi, która wypuszcza kompaktowe przetwornice.
DC-580 — parametry podobne do modelu XYS3580, ale minimalne napięcie wynosi 1,8 V zamiast 0,6 V. Podobne modele mają zwykle standardowe wymiary, więc w razie potrzeby łatwo wymienić urządzenie na mocniejszy model bez zmiany przedniego panelu.
Są też przetwornice przeznaczone do pracy bez obudowy.
Łączy je jednak nie podobieństwo parametrów, uniwersalne zasilanie czy standardowa obudowa, lecz znacznie rozszerzona funkcjonalność, wykraczająca poza prostą regulację prądu i napięcia. Można na przykład mierzyć moc wyjściową i oddaną pojemność, obracać obraz na ekranie, ustawiać próg zadziałania zabezpieczenia itd.

Wśród popularnych modeli są też mniej znane przetwornice, o których można wręcz powiedzieć, że niesłusznie popadły w zapomnienie, choć są wygodne i niezawodne w użytkowaniu:
DPX6012S firmy YIYIELECTRONIC: 60 V, 12 A. Dostępne są też wersje 60 V, 5 A oraz 32 V, 3 A. Indeks S oznacza możliwość sterowania z komputera. Mam nawet recenzję tej przetwornicy.
ZXY-6005S firmy MingHe ma napięcie 60 V i prąd 5 A. Podobnie jak w przypadku przetwornic DPX, dostępne są trzy modele o napięciu 60 V i prądzie 5, 10 lub 20 A. Także tutaj indeks S oznacza obsługę sterowania z komputera. Tę przetwornicę również recenzowałem, ponad 8 lat temu — ależ to dawno było! Swoją drogą, do dziś jest intensywnie używana. Była też recenzja wersji 6022.

Bez przesady można powiedzieć, że najbardziej znanym producentem regulowanych przetwornic jest firma RDtech, która nie tylko produkuje wiele różnych modeli, ale też stale wprowadza nowe. Co więcej, wyraźnie widać, że konstruktorzy starają się uwzględniać sugestie użytkowników i udostępniają aktualizacje oprogramowania układowego swoich urządzeń.
Nie ma sensu opisywać pierwszych modeli, przy których producent raczej „nabierał wprawy”, ale o kolejnych warto opowiedzieć szczegółowo — tym bardziej że są tego warte.
Przetwornice serii DPS i DPH. Obejmuje ona trzy główne modele i kilka ich modyfikacji:
DPS3005, DPS5005 i DPS8005 — kompaktowe, a wręcz ultrakompaktowe przetwornice obniżające, o prądzie wyjściowym do 5 A i napięciu odpowiednio 30, 50 i 80 V. Ponieważ różnica w cenie jest niewielka, najciekawsza jest DPS8005. Jej recenzję również opublikowałem.
DPS3012, DPS5015 i DPS5020 to przetwornice obniżające o prądzie wyjściowym 12, 15 i 20 A oraz napięciu odpowiednio 30 i 50 V. Pierwszy model jest uznawany za przestarzały, a drugi kosztuje niemal tyle samo co trzeci, więc znów warto wybrać mocniejszy wariant — DPS5020. Ta płytka znalazła się w mojej recenzji i przypadła mi do gustu.
DPH3205 i DPH5005 to przetwornice podwyższająco-obniżające o prądzie wyjściowym 5 A i napięciu 32 oraz 50 V. Nie są to szczególnie mocne modele, ale ułatwiają dobranie odpowiedniego zasilacza. Trzeba jednak pamiętać, że aby uzyskać pełną moc, w pierwszym przypadku należy użyć zasilacza o napięciu 19–20 V, a w drugim 30–32 V. Przegląd wersji 5005 już robiłem. To bardzo interesująca płytka, ale jej zastosowanie jest znacznie węższe niż w przypadku pozostałych.

Mimo dużej różnorodności modeli mają one wiele wspólnego:
Wymiary modułu przedniego panelu
Interfejs sterowania i wybór ustawień
Zabezpieczenie termiczne i tryby ograniczania prądu/napięcia/mocy
Połączenie przez USB lub Bluetooth (opcjonalnie)
Jeden program do sterowania z komputera lub smartfona
Program pozwala nie tylko sterować przetwornicą i tworzyć wykresy, ale także ustawiać proste algorytmy pracy, na przykład automatyczne, skokowe zwiększanie napięcia lub prądu.

Prawdziwym przełomem było jednak wprowadzenie obniżających przetwornic z serii RD60xx, do której obecnie należą cztery „zwykłe” modele: RD6006, RD6012, RD6018 i RD6024. Wszystkie mają napięcie wyjściowe do 60 V, a prąd wynosi odpowiednio 6, 12, 18 i 24 A. Ponadto są dwa modele z serii Pro: RD6006P i RD6012P. Wyróżniają się większą dokładnością pomiaru i ustawiania parametrów, a także — chyba przede wszystkim — są hybrydowe! Przetwornica hybrydowa łączy w sobie układ impulsowy i liniowy, dzięki czemu ma sprawność niemal tak wysoką jak przetwornica impulsowa, a charakterystykę dynamiczną jak liniowa.
Wszystkie urządzenia można podłączyć do komputera przez USB. Modele z indeksem W są wyposażone w moduł Wi-Fi, a w razie potrzeby można dokupić adapter do połączenia przez przemysłowy interfejs RS485.
Nie będę podawał linków do recenzji każdego modelu — miałem u siebie wszystkie sześć, więc podam link do recenzji modelu RD6024, który był ostatnim w tej serii. Na początku recenzji zamieściłem linki do opisów wszystkich urządzeń tej firmy. Polecam.
Producent znów nie mnożył wariantów obudowy i wypuścił wszystkie modele nie tylko w tym samym wzornictwie i rozmiarze, ale też z takim samym sposobem sterowania.

Oczywiście obudowa jest tu wyraźnie większa niż w poprzedniej serii, ale znacznie większy jest też wyświetlacz. Pojawiła się również możliwość bezpośredniego wyboru wartości prądu i napięcia.
Wszystkie modele z tej serii mają też dość nietypową funkcję ładowania akumulatorów, z zabezpieczeniem przed odwrotnym podłączeniem biegunów. W przeciwieństwie do zwykłych zasilaczy laboratoryjnych, po podłączeniu akumulatora do osobnego zacisku uruchamia się tryb ładowania, który wyłącza się całkowicie, gdy prąd spadnie do 10 mA w modelu RD6006 lub do 100 mA w modelach RD6012 i RD6018.

RDTech poszedł jednak jeszcze dalej i oferuje możliwość zakupu nie tylko samej przetwornicy, ale także obudowy do niej.
Dostępne są cztery warianty obudowy: dwa do serii DPS/DPH, różniące się nieznacznie, oraz dwa do serii RD60xx, różniące się rozmiarami. Obudowa pozwala złożyć całkiem porządny, programowalny zasilacz laboratoryjny dosłownie „z klocków”.

Na osobną wzmiankę zasługuje firma Juntek, która również produkuje całą serię przetwornic napięcia o różnych parametrach. Ogólna koncepcja jest znajoma, ale są tu istotne różnice.
Chodzi o to, że popularne modele mają górny limit napięcia wynoszący 60 V. Częściowym wyjątkiem jest chyba DPS8005, który osiąga 80 V, oraz seria ZXY60xx, która choć ma 60 w nazwie modelu, w rzeczywistości daje 62 V. Był jeszcze model ZXY12010 na 120 V i 10 A, ale wygląda na to, że nikt nie widział go na żywo i raczej już nie zobaczy. Szkoda, bo to dobre przetwornice.
Oferta Juntek obejmuje modele:
DPM8605, 8608, 8616, 8624 i 8650, z napięciem wyjściowym 60 V i prądem odpowiednio 5, 8, 16, 24 i 50 A.
DPH8909 i DPH8920, z napięciem do 96 V i prądem odpowiednio 9 i 20 A.
Jak widać, seria DPM wyróżnia się modelami na 24 i 50 A, a seria DPH — napięciem wyjściowym do 96 V.
Przetwornice wyglądają bardzo ascetycznie: kilka przycisków, dwa wyświetlacze siedmiosegmentowe i cztery diody LED. Wszystkie modele mają ten sam design, różnią się tylko nieznacznie miejscem montażu wentylatora.

Ale żyjemy w epoce komputerów, więc producent postanowił w tym przypadku „nie odstawać od reszty” i wszystkie przetwornice można podłączyć do komputera. Modele bez indeksu mają tylko port TTL, te z indeksem 485 — interfejs RS485, a oznaczenie RF wskazuje na dodatkowy zewnętrzny panel z dużym wyświetlaczem, przyciskami, enkoderem i łącznością bezprzewodową.

Może się wydawać, że na tym kończy się wybór, ale tak nie jest. Czasem mam wrażenie, że gdyby zacząć wymieniać wszystkie dostępne na rynku regulowane przetwornice, zanim dotarłoby się do końca listy, zdążyliby wypuścić kilka nowych modeli.
Warto wspomnieć na przykład o kompaktowej, choć przestarzałej przetwornicy opartej na XL4005E1, z dwoma wskaźnikami oraz regulacją prądu i napięcia.
Jest też stary, ale ciekawy model DP30V5A-L firmy RDtech. Jego parametry niczym się nie wyróżniają, ale pomysł z odłączanymi wskaźnikami wygląda nietypowo.
Nie sposób też pominąć całej osobnej serii różnych regulowanych przetwornic SEPIC zasilanych przez USB, obsługujących do tego QC, takich jak ZK-DP2F. Ta przetwornica pozwala regulować napięcie i ograniczać prąd — to właściwie „zasilacz laboratoryjny w kieszeni”.
Są oczywiście jeszcze dwa ciekawe modele firmy Juntek: dość mocna przetwornica podwyższająca B900W o prądzie do 15 A oraz kompaktowa przetwornica obniżająca B3603. Podobnie jak wcześniej pokazany D3806, oba modele mają odłączaną płytkę ze wskaźnikiem i przyciskami.

Co warto wiedzieć i pamiętać przy wyborze regulowanej przetwornicy.
W środku jest to po prostu zwykła przetwornica, ze wszystkimi jej niuansami i ograniczeniami. Przetwornice mogą być obniżające, podwyższające i uniwersalne, ale te pierwsze spotyka się znacznie częściej.
Trzeba też pamiętać, że przetwornice obniżające wymagają zapasu napięcia wejściowego wynoszącego około 4-5 V, a podwyższające i uniwersalne mogą oddać pełną moc tylko wtedy, gdy napięcie wejściowe nie spadnie poniżej określonego poziomu.
Przy wyborze warto też określić, jakie parametry są dla nas istotne:
1. Zakres napięcia wyjściowego. W prostych modelach minimalne napięcie często nie zaczyna się od zera, lecz wynosi 0,5-1,5 V. Górna granica to zwykle 30-35 lub 60 V, rzadziej 50 lub 80 V. Do większości zastosowań wystarczy 35 V, ale jeśli różnica w cenie jest niewielka, lepiej wybrać 50-60 V.
2. Prąd wyjściowy. Wszystko zależy od zastosowania. Najczęściej wystarcza 5-6 A, czasem potrzeba 10-12 A, a większy prąd przydaje się znacznie rzadziej.
3. Maksymalna moc. Zwykle ogranicza ją moc zasilacza, który zasila przetwornicę. Jeśli już go masz, możesz dobrać przetwornicę na podstawie jego parametrów. W przypadku przetwornic obniżających sprawa jest prosta: prąd wyjściowy nie może być większy niż wejściowy, a napięcie powinno mieć co najmniej 10% zapasu. Niektóre modele pozwalają ustawić maksymalną moc, na przykład RD6018 i podobne. Dzięki temu nawet przy zasilaczu o niewielkiej mocy można uzyskać na wyjściu maksymalny prąd albo napięcie, ale w każdym przypadku moc nie przekroczy ustawionego limitu.
4. Wskaźniki. Duży wyświetlacz to dobra rzecz, ale do sporadycznego użytku wystarczy zwykły wyświetlacz siedmiosegmentowy. Jeśli jednak planujesz korzystać z urządzenia często, lepiej wybrać model z pełnowymiarowym wyświetlaczem. Ważne, żeby był czytelny i nie działał z opóźnieniem.
5. Dodatkowe funkcje. Tu najlepiej kierować się własnymi potrzebami: komuś przyda się zabezpieczenie z wyzwalaczem, komuś innemu możliwość ładowania akumulatorów z automatycznym wyłączeniem po zakończeniu ładowania.
6. Połączenie z komputerem. Podobnie jak w poprzednim punkcie, wszystko zależy od potrzeb. Praktyka pokazuje jednak, że ważniejsza jest ergonomia obsługi na miejscu, bo z niej korzysta się znacznie częściej.
To wszystko. Teraz wybieramy odpowiedni model i pamiętamy, że nasze urządzenia najlepiej „karmić” dobrą „pożywką”.
dc 580 обзор, zk-sjva-4x тестирование, https://www.kirich.blog/stati/informaciya-dlya-nachinayuschih/1117-kak-vybrat-reguliruemyy-preobrazovatel, регулируемый инвертор, rd6006 разница rd6024, какой потенциометр выбрать для регулировки до 30 вольт
Pytania i odpowiedzi
Czym różnią się zasilacze liniowe, impulsowe i hybrydowe?
Liniowe szybko reagują i mają małe tętnienia, ale mocno się nagrzewają i zwykle oferują mniejszą moc wyjściową. Impulsowe są kompaktowe i wydajne, lecz mogą mieć większe tętnienia wysokiej częstotliwości; hybrydowe łączą regulację impulsową z liniowym stabilizatorem na wyjściu.
Jaki zakres napięcia i prądu wybrać dla regulowanego przetwornika?
Autor podaje, że do większości zadań wystarcza maksymalne napięcie 35 V i prąd 5–6 A. Jeśli różnica w cenie jest niewielka, warto rozważyć zakres do 50–60 V; 10–12 A przydaje się czasem, a większy prąd rzadziej.
Dlaczego sterowanie cyfrowe jest wygodniejsze od analogowego?
Przy sterowaniu cyfrowym można ustawić napięcie i maksymalny prąd przyciskami lub enkoderem, gdy wyjście jest nieaktywne. Przy analogowej regulacji prądu należy najpierw zewrzeć zaciski i ustawić limit, a dopiero potem podłączyć obciążenie.
Produkty w obniżonych cenach
Może Cię zainteresować
Produkty w obniżonych cenach
Wszystkie materiały na stronie i porady są bezpłatne, ale będziemy wdzięczni za wsparcie projektu i kanału!
Komentarze1
Komentować mogą zarejestrowani czytelnicy. Rejestracja zajmuje minutę, a zalogować się można za pomocą tego samego konta co na forum.
Zaloguj sięRejestracja




Komentarze są publikowane w języku oryginału.